Work

Longitudinal study on the effects of maternal anxiety during pregnancy: Neuropsychological and neurophysiological examination of cognitive control in the adolescent offspring.

Year: 2008
Type: dissertation
Study design: Observational Study
Abstract: Meer en meer studies rapporteren over een verband tussen de emotionele toestand van de moeder tijdens de zwangerschap en de latere ontwikkeling van haar kind. De meeste studies richten zich daarbij op de gedrags- en emotionele ontwikkeling van de nakomelingen. Het longitudinale onderzoek dat de basis vormt voor dit proefschrift is de langstlopende studie naar het verband tussen angst bij de moeder tijdens de zwangerschap en de ontwikkeling van het kind. In een pioniersrol werd dan ook de eerste evidentie verzameld voor een verband tussen de angst van de moeder tijdens haar zwangerschap en de cognitieve ontwikkeling van de adolescent.In een eerste pilootfase werden de op dat moment 15-jarige adolescenten onderzocht met drie computertaken. Daarbij werd vastgesteld dat adolescenten van moeders, die een hoge mate van angst rapporteerden tijdens de 12de tot en met de 22ste week van hun zwangerschap, moeilijkheden vertoonden bij het endogeen (d.w.z. vanuit zichzelf) onderdrukken van interne of externe signalen of prikkels die een optimale prestatie bemoeilijken. Deze cognitieve functie wordt toegeschreven aan de prefrontale cortex van de hersenen.Deze resultaten werden in een tweede fase in verband gebracht met de verschillende functionele gebieden van de prefrontale cortex. De op dat moment 17-jarige adolescenten werden onderzocht met vijf taken die standaard gebruikt worden bij onderzoek naar de functies van de prefrontale cortex. Aan de hand van een literatuurstudie rond deze taken kon een model van de prefrontale cortex worden opgesteld dat toeliet de gedragsresultaten op de neurocognitieve taken te relateren aan meer specifieke gebieden in de prefrontale cortex. De resultaten van deze fase bevestigden de moeilijkheden met endogene cognitieve controle bij adolescenten waarvan de moeders een hoge mate van angst rapporteerden tijdens hun zwangerschap. Het model van de prefrontale cortex liet toe deze resultaten te verbinden met een mogelijke dysfunctie in de orbitofrontale cortex.Bovenstaande onderzoeksmethoden kunnen echter enkel op indirecte wijze inzichten verschaffen in het hersenfunctioneren van de onderzochte adolescenten. Daarom werd tijdens enkele van de neurocognitieve taken die werden afgenomen bij de 17-jarige adolescenten ook de hersenactiviteit van de adolescenten gemeten met een elektro-encefalogram (EEG). Vanuit het EEG kunnen event-related potentials (ERP) berekend worden die gerelateerd kunnen worden aan de cognitieve processen die op dat moment door de hersenen worden uitgevoerd. ERPs gemeten in een taak die exogene cognitieve controle vereist, werden gecontrasteerd met ERPs gemeten in een goktaak die endogene cognitieve controle vereist. De adolescenten in de hoog-angstige groep vertoonden een minder efficiënt beslissingspatroon en een toename van een vroege ERP component gemeten tijdens het beslissingsproces in de endogene cognitieve controletaak.Om deze gegevens effectief te kunnen linken aan (dysfunctionele) gebieden in de prefrontale cortex werden de adolescenten in een laatste fase, op 20-jarige leeftijd, onderzocht met functionele magnetische resonantie beeldvorming (fMRI). Deze techniek laat toe cognitieve processen te relateren aan actieve hersengebieden met een grotere spatiale precisie dan ERP. Opnieuw gebruikmakend van de goktaak werden verschillen gevonden, gerelateerd aan de hoeveelheid angst van de moeder tijdens de zwangerschap, in de activatiepatronen van belangrijke prefrontale corticale gebieden van de adolescenten. Bovendien werden enkele activaties die gerelateerd waren aan endogene cognitieve controle bij de adolescenten van de laag-angstige groep niet geobserveerd in de adolescenten van de hoog-angstige groep.Gebruikmakend van zowel pure gedragsmaten als neurofysiologische metingen van het hersenfunctioneren werd een verband gevonden tussen de mate van angst ervaren door een moeder tijdens haar zwangerschap en de ontwikkeling van endogene cognitieve controle bij haar kind tijdens de adolescentie. Hoewel het verband tussen prenatale angst en de latere cognitieve ontwikkeling niet leidt tot extreme pathologie, onderstreept het op zijn minst het belang van de prenatale levensfase voor onze verdere ontwikkeling.
Institution: KU Leuven
Language: English
Field: Medicine
Open Access status: green
OpenAlex ID: W1198109196
Cites: 257
Cited by: 9
Related to: 10