Year: 2015
Type: article
Abstract: Przemoc (także wobec kobiet) – choć nie dominuje w Biblii – to jednak jest w niej obecna. W Pięcioksięgu, który jest przedmiotem zainteresowania niniejszego artykułu, przemoc pojawia się już w historii początków, wraz z pierwszym bratobójstwem (historią Kaina i Abla; Rdz 4), a następnie przybiera różne formy: są w Torze opisy przemocy mężczyzn wobec mężczyzn; a także opisy przemocy mężczyzn wobec kobiet (gwałt Diny, Rdz 34); jest także przemoc kobiet wobec kobiet (Sarah i Hagar); ale także – co może zaskakujące – przemoc kobiet wobec mężczyzn (historia córek Lota; Rdz 19).Szczególnym zagadnieniem związanym z przemocą w Pięcioksięgu są aspekty prawne. Biblia nie podaje własnej definicji przemocy, choć wszelkie akty przemocy (w niektórych przypadkach omówione szczegółowo; także te dotyczące kobiet) są w niej wyraźnie potępione, a nawet obłożone sankcjami. Przepisy biblijne w żadnym miejscu nie zachęcają do przemocy (w tym do przemocy wobec kobiet), nie propagują przemocy ani jej nie usprawiedliwiają. Pięcioksiąg zawiera różne regulacje dotyczące kobiet: począwszy od Dekalogu (Wj 20 i Pwt 5) przez prawo karne z Księgi Wyjścia oraz prawo czystości i świętości zawarte w Księdze Kapłańskiej, aż po rozmaite szczegółowe przepisy z Księgi Powtórzonego Prawa. Regulują one niektóre aspekty życia kobiet (związane głównie ze sferą seksualną i rodziną, ale nie tylko), także dotyczące przemocy.Z analizy tych tekstów legislacyjnych można wyciągnąć kilka wniosków: 1. Wszystkie przepisy w Torze są pisane przez i dla mężczyzn (to mężczyźni byli odpowiedzialni za przestrzeganie prawa). 2. Wszystkie z tych przepisów Tory powinny być rozumiane w kontekście starożytnego patriarchalnego społeczeństwa i kultury całego Bliskiego Wschodu. 3. Nie ma w Torze szczegółowych przepisów dla kobiet popełniających jakiekolwiek akty przemocy, więc wydaje się, że kobiety nie ponosiły żadnych konsekwencji za swoje czyny (co wskazuje, że przepisy prawne w Pięcioksięgu nie regulowały wszystkich aspektów ludzkiego życia). 4. W samej Biblii nie ma dowodów na to, by przepisy Tory (również te dotyczące kobiet) były kiedykolwiek ściśle przestrzegane.
Author: Barbara Strzałkowska
Institution: Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw
Language: Polish
Subfield: Religious studies
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W2195537802