Work

Levinas en het gelaat

Year: 2007
Type: article
Abstract: Sommige filosofen zijn bij een breed publiek bekend door één parool of etiket.Zo denk je bij Sartre aan walging, geldt Lyotard als postmodern, en wordt Heidegger de denker van het zijn genoemd.De joodse Parijzenaar Emmanuel Levinas is intussen wereldberoemd als de filosoof van het gelaat.Of preciezer: het gelaat van de ander.Niet voor niets heet een bekende en dikwijls herdrukte Nederlandse bundel artikelen van Levinas Het menselijk gelaat.Waarom gelaat?In de eerste plaats omdat het appèl tot verantwoordelijkheid alleen in een rechtstreekse relatie met de ander vernomen kan worden.Het is geen algemeen appèl, voortkomend uit een ethische theorie, en gericht tot iedereen.Levinas formuleert niet een algemeen gebod of een universele oproep tot verantwoordelijkheid. Het gaat om mij.Ik ben uitverkoren tot ver- GEEN ETHIEKantwoordelijkheid, mij is deze taak tot zorg door de ander opgelegd.Hoe weet ik dat?Dat zie ik in het gelaat van de ander.Ik kan Hoewel het effect van het gelaat van de ander dus een moreel het weten doordat de ander mij aankijkt.Daarom begint het denken effect is, is de filosofie van Levinas toch geen ethiek.Welisvan Levinas bij het gelaat van de ander.waar 'maakt' de ander mij verantwoordelijk -niet als handeling Dat de ander mij verantwoordelijk maakt, zoals Levinas zegt, is maar als effect van zijn andersheid -toch zegt Levinas niets over de echter niet iets dat de ander dóét.Het appèl van de ander is niet een inhoud van deze verantwoordelijkheid, over wat ik zou moeten daad van een handelend subject.Het is een effect dat van de ander doen om deze verantwoordelijkheid waar te maken, over hoe ik uitgaat, nog voordat hij of zij als subject iets gezegd of gedaan mijn verantwoordelijkheid zou moeten invullen.Hij leidt er geen heeft.Het is, filosofisch gezegd, een effect van de ander als ander, normen, waarden of deugden uit af.Verder is het niet zo dat het gevolg van de andersheid van de ander.Dit vormt een tweede Levinas een fundament voor de moraal zoekt, en dit vindt in de betekenis van gelaat, en een verantwoordelijkheid voor de antweede reden voor Levinas om het der, die hij oneindig noemt.Het is gelaat van de ander tot uitgangs-eerder andersom.Hij zoekt niet een punt te nemen.Het gelaat van de fundering voor de moraal, maar hij ander drukt onmiddellijk zijn an-laat zien dat de moraal of het modersheid uit, en deze onmiddellijke rele zélf het fundament is.Levinas andersheid gaat vooraf aan de be-gaat er dus van uit dat de werkemiddelde relaties die wij als sub-lijkheid een morele basis heeft.jecten in diverse culturele contex-Niet dat dit voor iedereen een eviten met elkaar onderhouden.De dente ervaring is, of dat men het ander als ander gaat vooraf aan de daarover eens zou zijn.Integenander als docent, als student, als deel, het wordt juist zelden onderpatiënt, als klant, als vriend, als kend, of in elk geval veel te weinig.buurman, als adviseur, of wat dan Metaforen als 'basis' en 'fundaook.ment' moeten ons er niet toe verlei-Het gelaat van de ander doorbreekt
Author: J. Duyndam
Language: Dutch
Subfield: Philosophy
Open Access status: green
OpenAlex ID: W2589842421
FWCI:
Cites:
Cited by: 9
Related to: 10