„Cerkiew jest tak blisko bóżnicy”. Ukraińska przestrzeń geograficzno-kulturowa w Echu Juliana Stryjkowskiego
Year: 2025
Type: article
Abstract: Artykuł dotyczy roli, jaką w pisarstwie Stryjkowskiego pełni geograficzna i kulturowa przestrzeń Galicji Wschodniej / zachodniej Ukrainy jako tło wydarzeń fabularnych i środowisko życia bohaterów oraz osobny obiekt zainteresowania autora. Szczególną uwagę poświęcono relacji przestrzeni literackiej do realnej topografii Stryja i okolic oraz obrazowi kultury i społeczności ukraińskiej w odniesieniu do zajmującej centralne miejsce kultury żydowskiej. W utworze pojawiają się wtrącenia ukraińskojęzyczne, występują postaci ukraińskie, powtarza się motyw relacji erotycznych między reprezentantami społeczności żydowskiej i ukraińskiej. Kultura ukraińska zostaje ukazana jako bliska dla dużej części bohaterów żydowskich – kontaktują się oni zwłaszcza z wiejską ludnością rusińską, posługują się okazjonalnie językiem ukraińskim, podpatrują liturgię w greckokatolickiej cerkwi. Kontrastuje to z ukazaniem kultury polskiej i zdominowanej przez Polaków urzędniczej dzielnicy miasta jako przestrzeni obcych, niezrozumiałych i raczej nieprzyjaznych. Wyjątkiem jest polski język, pociągający dla dziecięcego bohatera – przyszłego pisarza. Stryjkowski z wielką dokładnością topograficzną odtwarza przestrzeń Stryja i okolic, wprowadza także liczne nazwiska i zawody zamieszkałych tam postaci udokumentowanych historycznie, w tym Ukraińców.
Source: Roczniki Humanistyczne
DOI: 10.18290/rh24727.3s
Author: Marcin Wołk
Institution: Nicolaus Copernicus University
Language: Polish
Subfield: Philosophy
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W4406530733