Year: 2024
Type: article
Abstract: Pan Tadeusz -medium pamięci: antyziemiański poemat ziemiański Po pierwsze, zważywszy odzyskaną w 1989 roku niepodległość, tym bardziej można już zacząć otwarcie mówić, że ów "ogólnonarodowy kult Konstytucji 3 maja" dowodzi słabej znajomości historii Polski końca XVIII stulecia: uchwalenie tejże Konstytucji było zamachem stanu 3 , już w 1793 roku sejm grodzieński unieważnił ją i tak pozostała czymś bardziej "jałowo" symbolicznym niż "konstruktywnie" politycznym (oczywiście obydwa te przysłówki nie wyrażają alternatywy, lecz relację sprzężenia zwrotnego).Po drugie, przypisanie wyłącznie Panu Tadeuszowi dzieła "patriotycznej rehabilitacji" szlacheckich walk lat 1768-1772 będzie przynajmniej sporne chociażby w kontekście dramatów Juliusza Słowackiego Ksiądz Marek i Sen srebrny Salomei.Po trzecie, "przełomowe znaczenie ofiary Legionów Jana Henryka Dąbrowskiego" to bardziej turbopatriotyczna niż racjonalna ocena politycznej efektywności ich walk: zanim klęska 1812 roku stała się końcem marzeń o Niepodległej, wcześniej były również walki legionistów z antyfrancuskimi powstańcami (Haiti, Samosierra), obciążające narodowe sumienie przyszłego "Chrystusa narodów".Po czwarte, dwudziestowieczne zwycięstwo Mazurka Dąbrowskiego nad Boże, coś Polskę… oraz Rotą przynajmniej po części było uwarunkowane genezą pierwszej spośród tych pieśni (związanej z carem Aleksandrem I), a druga pieśń miała jedną znaczącą przewagę: "Ileż to razy zarzucano naszemu hymnowi narodowemu, że nie posiada dostojeństwa kultowego, jak np.Boże, coś Polskę" 4 .Po piąte, "pieśń ta grana jest przez kurantowy zegar w Soplicowie i stanowi finał koncertu Jankiela" -temu niepodobna zaprzeczyć oraz… trudno nie wyrazić wątpliwości, czy tak przedstawiona geneza polskiego hymnu narodowego nie jest nadmiernym skrótem myślowym.Znamienne, że Stanisław Pigoń w książce "Pan Tadeusz".
Author: Krzysztof Obremski
Language: Polish
Subfield: History
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W4406904530