Architectural analysis of the space of public libraries in Białystok in the context of accessibility for the elderly and disabled
Year: 2025
Type: article
Abstract: Informacje kluczowe• W 30% bibliotek objętych badaniem istnieją przeszkody utrudniające do nich dostęp.• Rozmieszczenie i liczba bibliotek istotnie wpływają na ich dostępność.• Ograniczenia w dostępności do budynków dotyczą również przestrzeni zewnętrznej.• Przepisy dotyczące projektowania nie obejmują wszystkich rodzajów niepełnosprawności.• Większość badanych bibliotek nie jest przystosowana do obsługi osób z dysfunkcjami. Highlights• Among the libraries surveyed, 30% present obstacles that make access difficult.• The location and number of libraries has a significant impact on their accessibility.• Restrictions on access to buildings also apply to outdoor spaces.• Design regulations do not cover all types of disabilities.• Most of the libraries examined are not adapted to serve people with disabilities. StreszczenieWstęp: Stale rosnąca liczba osób starszych i niepełnosprawnych w polskim społeczeństwie zmusza decydentów, inwestorów i architektów do podejmowania działań zmierzających do eliminacji przeszkód w dostępie do budynków użyteczności publicznej.Obiekty edukacji i kultury, w tym biblioteki, są miejscami wyjątkowo ważnymi pod względem zapewnienia dobrostanu tej szczególnej grupie ludzi.Powinna je cechować powszechna dostępność związana m.in.z właściwą lokalizacją umożliwiającą integrację ze środowiskiem nie tylko pod względem geograficznym, ale również społecznym, redukcja wszelkich barier i zastosowanie rozwiązań umożliwiających korzystanie ze wszystkich ich części przez osoby ze specjalnymi potrzebami.Rozwiązania przestrzenne tych obiektów powinny przeciwdziałać wykluczeniu społecznemu.Celem artykułu jest próba zdiagnozowania aktualnego stanu dostosowania bibliotek publicznych do potrzeb osób starszych i niepełnosprawnych w jednym z reprezentatywnych miast wojewódzkich.Materiał i metody: W artykule opisano przeprowadzone badania o charakterze ankietowym.Jako główne narzędzie badawcze zastosowano skorelowane metody badań statystycznych i jakościowych.Podjęte działania miały charakter zarówno teoretyczny (analiza literatury przedmiotu oraz rozwiązań przykładowych), jak i praktyczny (badania terenowe, wyprawy studialne).Podsumowaniem przeprowadzonych badań jest analiza porównawcza zachodzących korelacji pomiędzy poszczególnymi zmiennymi parametrami przestrzeni zewnętrznych i wewnętrznych w obrębie analizowanych obiektów.Wyniki: W artykule przedstawiono wyniki badań związanych z dostępnością bibliotek publicznych w Białymstoku dla osób w wieku senioralnym.Stwierdzono, że większość z nich jest zlokalizowana w obiektach, które pierwotnie nie były przewidziane, projektowane ani zrealizowane do pełnienia obecnej funkcji.Wyniki badań wskazują, że w znaczącej liczbie budynków istnieją bariery architektoniczne utrudniające, a często uniemożliwiające ich pokonanie nie tylko osobom na wózku inwalidzkim, ale również o ograniczonych możliwościach poruszania się i z innymi dysfunkcjami psychomotorycznymi.Wnioski: Analiza wyników przeprowadzonych badań potwierdza przyjętą tezę o niewystarczającym dostosowaniu budynków, w których mieszczą się biblioteki w Białymstoku do potrzeb osób starszych i niepełnosprawnych.Rezultaty badań mogą być wykorzystane w planowaniu działań naprawczych oraz podnoszeniu jakości przestrzeni architektonicznej istniejących i planowanych bibliotek publicznych.Med Pr Work Health Saf.2025;76(4) Finansowanie / Funding: praca sfinansowana z subwencji badawczej przekazanej przez ministra właściwego do spraw nauki (nr projektu WZ/WA-IA/5/2023 pt."Architektura i urbanistyka w
Source: Medycyna Pracy
Author: Andrzej Dudziński
Institution: Bialystok University of Technology
Language: English
Subfield: Library and Information Sciences
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: gold
Estimated APC paid: $539
OpenAlex ID: W4414451046
FWCI:
Cites:
Cited by:
Related to: