Sociodemografske odlike i motivi članstva mladih u navijačkim grupama – empirijsko istraživanje na uzorku srednjoškolaca u Srbiji
Year: 2025
Type: article
Study design: Observational Study
Abstract: Ovaj rad se bavi istraživanjem društvenog značaja i motivacije članstva u navijačkim (ultras) grupama kod mladih. Teorijski okvir počiva na sociološkim i socijalno-psihološkim pristupima koji navijačke grupe posmatraju kao specifične omladinske supkulture koje pružaju osećaj identiteta i pripadnosti. Istraživanje je sprovedeno na uzorku srednjoškolaca iz Srbije (N = 3662), kroz upitnik o navijačkim sklonostima, motivima učlanjenja u navijačku grupu i sklonosti ka nasilnom ponašanju povezanim sa navijačkim aktivnostima. Rezultati pokazuju da otprilike svaki sedmi ispitanik pripada nekoj navijačkoj grupi, pri čemu je članstvo znatno učestalije među mladićima nego devojkama. Kao glavne motive članstva, mladi navode podršku voljenom klubu i društvenu povezanost – članstvo doživljavaju kao način da se pripada zajednici istomišljenika i doprinese sportskom uspehu kluba. Statistički testovi ukazuju da članovi navijačkih grupa imaju drugačiji obrazac vrednosti i ponašanja u odnosu na vršnjake koji nisu članovi: oni češće vrednuju klupske obaveze iznad školskih, i značajno češće učestvuju u fizičkim sukobima i incidentima povezanim sa navijanjem. Diskusija ovih nalaza pokazuje da su navijačke grupe za mlade prvenstveno izvor identiteta, emocionalne podrške i adrenalinskog uzbuđenja, što objašnjava snažnu lojalnost grupi ali istovremeno nosi rizik od devijantnih ponašanja (huliganizma). U zaključku se ističe društveni značaj razumevanja ovih motiva: umesto stereotipnog posmatranja mladih navijača samo kao „problematičnih huligana”, potrebno je uvažiti da navijačke grupe ispunjavaju važne potrebe mladih za pripadnošću i smislom. Shodno tome, preporučuju se intervencije koje bi njihovu energiju usmerile u konstruktivnom pravcu, uz uvažavanje grupnog identiteta, čime bi se umanjili nasilni aspekti bez gubitka osećaja zajedništva.
Source: Stanovnistvo
DOI: 10.59954/stnv.721
Institution: Kriminalističko-policijski univerzitet
Language: English
Topic: Sports, Gender, and Society
Subfield: Gender Studies
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W4416191326