Kullanıcı geribeslemeli makine öğrenmesi ile beyin bilgisayar arayüzü tasarımı ve uygulaması
Year: 2023
Type: dissertation
Abstract: Beyin bilgisayar arayüzleri, son yılların en heyecan verici ve en zorlu araştırma alanlarından biridir. Nörobilim alanındaki ilerlemeler, bilgisayarların işlemci güçlerinin artması ve yeni nesil makine öğrenmesi yöntemlerinin ortaya çıkmasıyla beraber bu alanda umut verici çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Bu çalışmalar sağlıktan eğitime, eğlenceden güvenliğe, çevre etkileşiminden pazarlamaya kadar geniş bir alana yayılmıştır. Beyin bilgisayar arayüzlerinin geliştirilmesinde en önemli noktalardan biri beyin sinyallerinin hızlı, doğru ve robust bir şekilde sınıflandırılmasıdır. Bu sınıflandırma aşamasında elde edilecek başarı, sınıflandırma öncesi aşama olan sinyal toplama ve sınıflandırma sonrası aşama olan dış aygıt kontrolünün performasına doğrudan ve yüksek oranda etki edecektir. Bu tezin temel amacı, motor imagery beyin sinyallerinin bir evrişimli sinirsel ağ modeli geliştirilerek yüksek performanslı bir şekilde sınıflandırılması, bir arayüz yazılımı geliştirilerek sınıflandırıcının bu arayüze entegre edilmesi ve bu arayüz ile dış bir aygıtın beyin sinyalleriyle kontrol edilmesidir. Tezin ilk aşamasında, literatürde en çok kullanılan motor imagery verisetlerinden olan BCI Competition IV – 2A ve BCI Competition IV – 2B verisetleri analiz edilmiş ve bu veriler kullanılarak herhangi bir sinyal önişleme yapmadan ham veriler kullanan ve birçok son teknoloji modelden daha iyi sonuçlar elde eden iki evrişimli sinirsel ağ modeli geliştirilmiştir (NF-EEG, IS-EEG). Tezin ikinci aşamasında bir beyin bilgisayar arayüz yazılımı geliştirilmiştir (NF-BCI). Bu arayüz, üç ana görevi gerçek zamanlı olarak yerine getirebilmektedir. İlk olarak arayüze beyin sinyalleri girmekte ve giren beyin sinyalleri gerçek zamanlı olarak arayüz üzerinde çizdirilmektedir. İkinci olarak arayüze geliştirilen NF-EEG ve IS-EEG modelleri entegre edilmiştir ve bu modeller sisteme giren sinyalleri gerçek zamanlı olarak sınıflandırmaktadırlar. Üçüncü olarak arayüz ile bir mikrokontrolör bağlantısı kurulmuştur ve arayüz bilgisayarı ve bir robotik kolu kontrol edebilmektedir. Tezin üçüncü aşamasında ise eklemeli imalat yöntemiyle bir robot kol üretimi yapılmıştır ve bu robot kol mekanik ve elektronik bileşenleri bir araya getirilerek arayüze bağlanmıştır. Bu sayede hem tekil görevleri yerine getirebilecek hem de gelecek araştırmalarda kullanılabilecek bir beyin bilgisayar arayüzü geliştirilmiştir.
Author: Arı, Emre
Institution: Marmara University
Language: English
Subfield: Cognitive Neuroscience
Field: Neuroscience
Domain: Life Sciences
Open Access status: green
OpenAlex ID: W7131925693
