Year: 2026
Type: article
Abstract: 17. yüzyılda Hollanda Cumhuriyeti, denizaşırı ticaretin yaygınlaşması, siyasal istikrarın sağlanması ve kültürel üretimin artmasıyla birlikte özgün bir toplumsal dönüşüm süreci yaşamıştır. Denizcilikteki üs-tünlüğü ve küresel pazarlardaki etkisi sayesinde, dinsel çoğulculuk ve ekonomik refahın şekillendirdiği yeni bir burjuva sınıfı ortaya çıkmıştır. Bu dönüşüm sanata doğrudan yansımış; skolastik ve teolojik te-malardan uzaklaşılmış, seküler ve gündelik yaşam odaklı temalar öne çıkmıştır. Bu bağlamda, Hollanda Barok resminde natürmortlar ve tür sahneleri belirgin anlatı türleri hâline gelmiştir. Bu çalışma söz ko-nusu sanat üretimi içinde, önemli bir yer tutan porselen nesnelerin ikonografik ve semantik düzeyde-ki işlevlerini incelemektedir. Çin’den ithal edilen ya da Delft’te üretilen porselenler yalnızca estetik bir zenginliği değil; aynı zamanda statü, kültürel sermaye ve küresel etkileşimin izlerini de taşımaktadır. Araştırma, Osias Beert the Elder, Jan Steen, Pieter Claesz, Willem Kalf, Johannes Vermeer gibi sanatçı-ların eserlerinde porselenin anlam dünyasını analiz etmektedir. Çalışmada “nesne semantiği” yaklaşımı çerçevesinde porselenin diğer nesnelerle birlikte oluşturduğu simgesel ilişkiler değerlendirilmiş; renk, yerleşim ve kompozisyon açısından analizler yapılmıştır. Refah, lüks temsili nesnelerin, vanitas temaları bağlamında, geçicilik, gösteriş, dünyevi hazlar ve ahlaki sorgulamalarla kurulan ilişkileri irdelenmiştir. Çalışmada, disiplinler arası bir yaklaşımla sanat tarihi, maddi kültür çalışmaları, semiyotoloji ve ikonog-rafi alanlarından yararlanılmıştır. Literatürde yer alan çağdaş akademik kaynaklar ışığında literatür tara-ması ve görsel analiz birlikte kullanılmış; nesnelerin ikonografik katmanları, sanatçılar üzerine yapılmış akademik çalışmalarla desteklenerek yorumlanmıştır. Bulgular, başta porselen imgeler olmak üzere nesnelerin yalnızca süsleme değil; kimlik, değer ve dünya görüşünün temsili açısından da güçlü sem-boller olduğunu göstermektedir. Bu çalışma, erken modern Avrupa’da sanat, maddi kültür ve toplumsal değerler arasındaki ilişkilere dair yeni bir bakış sunmayı amaçlamaktadır.
Source: Journal of Art and Iconography
Author: Hülya Kalyoncu
Institution: Istanbul Topkapi University
Language: Turkish
Subfield: Conservation
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7142699714