Türki̇ye' Deki̇ Sektörleri̇n Veri̇mli̇li̇k Ve Yatirim Potansi̇yeli̇ni̇n Çok Kri̇terli̇ Karar Verme Yöntemleri̇ Ve Copeland Yaklaşimi İle Değerlendi̇ri̇lmesi̇
Year: 2026
Type: article
Abstract: Çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemleri, karar vericilerin birden fazla kriteri dikkate alarak alternatifler arasından en uygununun belirlemesine imkân tanıyan bir yaklaşımdır. Yatırım kararlarında ise bu yöntemler, farklı sektörlerin ekonomik ve stratejik açıdan analiz edilmesinde önemli bir işlev üstlenir. Bu çalışmada, Türkiye' nin sanayi sektörlerinde verimlilik karşılaştırması yapılarak, hangi sektöre yatırım yapılması gerektiği sorusuna yanıt aranmaktadır. Çalışma kapsamında, Türkiye İstatistik Kurumu’ nun 2024 yılına ait verileri kullanılarak sekiz kriter altında gıda, tekstil, kimya, makine ve mobilya sektörlerinin performansları karşılaştırılmıştır. Sektörlerin performanslarının değerlendirilmesinde kriter ağırlıkları, öznel yargılardan kaçınmak amacıyla CRITIC yöntemi ile nesnel olarak hesaplanmıştır. Elde edilen ağırlıklarla oluşturulan karar matrisi, Gri İlişkisel Analiz (GİA), TOPSIS, COPRAS, MOORA önem katsayısı yaklaşımı ve ARAS yöntemleriyle analiz edilmiş; elde edilen farklı sıralama sonuçları oy temelli Copeland yöntemiyle bütünleştirilerek nihai sıralama ortaya konmuştur. Ayrıca, farklı ağırlıklandırma yöntemlerinin (Entropi ve Eşit Ağırlık) sonuçlar üzerindeki etkisini test etmek amacıyla duyarlılık analizi gerçekleştirilmiş, yöntemler arası tutarlığı ölçmek için Spearman Sıra Korelasyonu uygulanmıştır. Sonuçlar, makine ve kimya sektörlerinin yüksek verimlilik potansiyeliyle yatırım açısından güçlü alternatifler sunduğunu göstermekte; çalışma, sektörel bazda performans farklılıklarını ortaya koyarak karar vericilere nesnel ve çok yönlü bir değerlendirme çerçevesi sunmaktadır.
Source: Endüstri Mühendisliği
Institution: Erciyes University
Language: Turkish
Field: Decision Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7155183238
