Get started
Work

Hendek Uludere Ormanlarında 1971-2015 Dönemi Arazi Örtüsü Değişimi ve Konumsal Parçalanma: Konumsal İndeksler ile Analiz

Year: 2026
Type: article
Abstract: Bu çalışma, Sakarya-Hendek Uludere Ormanları’nda, 1971-2015 yılları arasında meydana gelen arazi örtüsü değişimi ve konumsal parçalanma süreçlerini nicel olarak analiz etmektedir. Çalışmada, ilgili yıllara ait orman amenajman planı meşcere haritaları temel alınarak, değişim dinamikleri Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ortamında, “Patch Analyst” eklentisi kullanılarak incelenmiştir. Konumsal desendeki bozulmalar, Parça Sayısı (NP), Ortalama Parça Büyüklüğü (MPS), Ortalama Şekil İndeksi (MSI), Alan Ağırlıklı Ortalama Şekil İndeksi (AWMSI) gibi konumsal indekslerle ortaya konulmuştur. Elde edilen bulgular doğrultusunda, 44 yıllık süreçte en belirgin değişimin, 3.434 hektarlık baltalık orman alanlarının tamamen ortadan kalkması ve alanların biyoçeşitliliği yüksek karışık ve kayın meşcerelerine dönüşmesi olduğu belirlenmiştir. Aynı periyotta tam kapalı orman alanları yüksek oranda artmış ve ormanlar gelişim çağı bakımından olgunlaşmıştır. Ancak orman ekosisteminin kalitesindeki bu iyileşmeye karşın, ormanın konumsal deseninde ciddi parçalanma tespit edilmiştir. Özellikle kayın meşcerelerinde alan artışına rağmen parça sayısının 3’ten 16’ya yükselmesi ve MPS’nin 593 ha’dan 135 ha’a gerilemesi, habitat bütünlüğünün bozulduğuna işaret etmiştir. Ayrıca şekil indekslerindeki (OŞİ, AAOŞİ) artış, parçaların geometrik olarak daha karmaşık hale geldiğini ve kenar etkisinin yoğunlaştığını göstermiştir. Sonuç olarak; Uludere ormanlarında dikey yapının (kapalılık ve çağ) iyileştiği, ancak yatay yapının parçalanarak daha heterojen ve karmaşık bir forma dönüştüğü belirlenmiştir.
Source: Geomatik
DOI: 10.29128/geomatik.1889406
Language: Turkish
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7159623105
FWCI:
Cites:
Cited by:
Related to: 10