Work

Tarımsal Verimlilik Artışının Çevre ile Etkileşimi: ABD Örneğinde Jevons ve Borlaug Hipotezlerinin Sınanması

Year: 2026
Type: article
Abstract: Tarım sektörü, hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde ekonomik büyümenin hızlanmasında, gıda güvenliliğinin sağlanmasında ve çevresel kalitenin artırılmasında temel işleve sahiptir. Bu bakımdan tarımsal verimlilik artışı, gıda güvenliğini sağlamak ve ekonomik kalkınmayı desteklemek açısından önemlidir. Tarımsal verimliliğin çevresel kalite üzerindeki etkisi literatürde iki temel hipotez çerçevesinde ele alınmaktadır. Borlaug hipotezi, tarımsal verimlilik artışının çevresel kaliteyi iyileştirebileceğini savunurken, Jevons hipotezi ise, verimlilik artışının çevresel kaliteyi kötüleştirebileceğini savunmaktadır. Bu kapsamda bu çalışmada tarımda önde olan ülkelerden biri olan ABD ekonomisi için tarımsal verimlilik artışının çevre ile etkileşimi 1990-2022 dönemi için incelenmiştir. Çevresel kaliteyi temsilen ekolojik ayak izi değişkeni kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişki birim kök analiz sonuçları dikkate alınarak RALS ADL eş bütünleşme tekniği ile incelenmiş ve uzun dönemli bir ilişkinin varlığı bulunmuştur. Katsayı tahminci bulgularında ise, tarımsal toplam faktör verimliliğinin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamlı ve negatif olarak elde edilmiştir. Aynı şekilde yenilenebilir enerji tüketimindeki artışların ekolojik ayak izi üzerindeki etkisi negatif, ekonomik büyümenin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisi ise pozitif olarak elde edilmiştir. Elde edilen bulgular ABD örneğinde, tarımsal verimlilik artışının çevresel kaliteyi destekleyici yönde etkiler yaratabileceğini ortaya koyarak Borlaug Hipotezini destekler nitelikte sonuçlar doğurmakta ve sürdürülebilir tarım politikalarının önemini vurgulamaktadır.
Author: Ayşe Eryer
Language: Turkish
Open Access status: gold
Estimated APC paid: $25
OpenAlex ID: W7204195525
FWCI:
Cites: 46
Cited by:
Related to: 10