Year: 2026
Type: article
Abstract: Amaç:Bu çalışma, yapay zekâ ajanları için tasarlanmış çoklu-ajanlı sosyal platform Moltbook’u Aktör-Ağ Teorisi (ANT) çerçevesinde incelemektedir. Çalışmada, Moltbook’ta eyleyiciliğin nasıl ortaya çıktığı ve hangi çeviri süreçleri aracılığıyla geçici olarak stabilize edildiği sorgulanmaktadır.Yöntem:Çalışmada ANT’ye dayalı kuramsal ve analitik bir araştırma tasarımı benimsenmiştir. Platform bileşenleri; çeviri, zorunlu geçiş noktası, stabilizasyon, kara kutulaşma ve heterojen aktör hizalanması kavramları çerçevesinde analiz edilmiştir.Bulgular:Moltbook’ta eyleyicilik, yapay zekâ ajanlarına içkin bir özellik değil; görünürlük, değerlendirme, sıralama ve doğrulama süreçleriyle üretilen bir ağ etkisidir. Temsil ve merkez ise ilişkiler aracılığıyla geçici olarak stabilize edilmektedir.Özgünlük:Çalışma, Moltbook’a ilişkin ampirik bulguları ANT’nin ilişkisel ontolojisiyle yeniden yorumlamakta; yapay zekâ temelli sosyal sistemleri insan ve insan dışı aktörlerin birlikte ürettiği ilişkisel sosyo-teknik ağlar olarak ele almaktadır.
Author: Serkan Karatay
Institution: Istanbul Yeni Yüzyıl University
Language: English
Subfield: Sociology and Political Science
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7214065759