Mobil Para Hesap Sahipliğinin Belirleyicileri: Avrupa ve Orta Asya’da Altı Ülke Üzerine Bir Analiz
Year: 2026
Type: article
Study design: Observational Study
Abstract: Çalışmamızda mobil para hesap sahipliğini belirleyen faktörler, Dünya Bankası tarafından sağlanan en güncel (2024 yılına ilişkin) Global Findex Database mikro verileri kullanılarak, Türkiye, Ermenistan, Kazakistan, Kırgızistan, Rusya ve Tacikistan’dan oluşan altı ülkelik bir örneklem için incelenmektedir. Sonuçlarımız, genel hatlarıyla, kadınların mobil para hesabı sahibi olma olasılığının daha düşük olduğunu, bireylerin yaşlandıkça mobil para hesap sahipliği olasılığının azaldığını ve özellikle ileri yaş gruplarında bu olasılıktaki azalışın daha belirgin olduğunu göstermektedir. Bunlara ek olarak sonuçlarımız, yükseköğretim eğitim seviyesinin, yüksek gelir seviyelerinin, kentte yaşamanın, işgücünde bulunmanın, banka hesabı sahibi olmanın ve akıllı telefon kullanmanın mobil para hesap sahibi olma olasılığını ayrı ayrı artırdıklarına işaret etmektedir. Bu sonuçlarımız, ülkeler özelindeki birtakım sonuçlarımızla benzerlik göstermemektedir. Bu durum, mobil hesap sahipliğini etkileyen faktörlerin ülke bağlamına duyarlı olduğu ve ülkeler özelindeki dinamiklerin göz önünde tutularak ele alınması gerektiğine işaret etmektedir. Hem genel örneklemimiz hem de ülkeler özelindeki sonuçlarımız, güçlü bir şekilde ve Sahra Altı Afrika literatüründeki ikame edici bulgunun aksine, mobil para ekosisteminin geleneksel bankacılığı tamamlayıcı bir rol üstlendiğini ortaya koymaktadır.
Source: Politik Ekonomik Kuram
DOI: 10.30586/pek.1913046
Author: Melik Ertuğrul
Institution: Galatasaray University
Language: English
Subfield: Economics and Econometrics
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7214540604