Pozitif psikoterapi temelli grupla psikolojik danışmanın travma sonrası büyüme, travma sonrası bilişsel yükleme ve umut üzerindeki etkisi
Year: 2023
Type: dissertation
Study design: Clinical Trial
Abstract: Bu araştırmanın temel amacı pozitif psikoterapi temelli grupla psikolojik danışmanın travma sonrası büyüme, travma sonrası bilişsel yükleme ve umut düzeyleri üzerindeki etkisinin saptanmasıdır. Araştırmanın temel amacı çerçevesinde 13 oturumluk pozitif psikoterapi temelli grupla psikolojik danışma programı geliştirilmiştir. Programın öncelikle 12 travmatik yaşantıya sahip katılımcı ile pilot çalışması yürütülmüş, ardından olası katılımcıları belirlemek üzere 326 katılımcıya travma sonrası gelişim ölçeği, travma sonrası bilişsel yükleme ölçeği ve sürekli umut ölçeği uygulanmıştır. Yapılan tarama sonucu travmatik yaşantıya sahip 73 katılımcı belirlenmiş, belirlenen katılımcılar ile bireysel görüşmeler yapılarak program hakkında bilgiler aktarılmıştır. Yapılan görüşmelerin ardından kura yöntemi ile deney, kontrol ve plasebo gruplarına 10'ar katılımcı atanmıştır. Araştırma deneysel araştırma olarak tasarlanmış ve 3 (deney, plasebo, kontrol) X 3 (ön-test, son-test, izleme testi) Split-pilot faktöriyel deseni kullanılarak programın etkililiği denenmiştir. Deney grubunda yer alan katılımcılara pozitif psikoterapi temelli geliştirilen grupla psikolojik danışma programı uygulanarak süreç yürütülmüş, kontrol grubunda yer alan katılımcılara herhangi bir uygulama yapılmamış; plasebo grubunda yer alan katılımcılara ise mevcut katılımcıların üniversite öğrencilerinden oluşması nedeniyle öğrencilerin mevcut öğrenimleri ile ilgili yaşamış oldukları problemleri, her bir katılımcının her oturum için bireysel olarak gruba getirmiş olduğu problemleri ve kişilerarası ilişkilerde yaşadıkları problemleri ele alan etkileşim grubu yürütülmüştür. Oluşturulan plasebo grubu, deney grubu uygulamalarıyla aynı zaman diliminde uygulanmıştır. Oturumlara ilişkin uygulamaların sonlanmasının ardından deney, kontrol ve plasebo gruplarındaki katılımcılara travma sonrası gelişim ölçeği, travma sonrası bilişsel yükleme ölçeği ve sürekli umut ölçeği uygulanmıştır. Son-test ölçümlerinin ardından 3 ay sonra tüm gruplardaki katılımcılara araştırma da kullanılan ölçme araçları tekrar uygulanmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 26.0 programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları pozitif psikoterapi temelli grupla psikolojik danışmaya katılan deney grubundaki katılımcıların, kontrol ve plasebo grubundaki katılımcılar göre travma sonrası büyüme ve umut düzeylerinde anlamlı bir artış olduğu ve bu artışın izleme testinde de kalıcı olduğu; travma sonrası bilişsel yükleme düzeylerinde ise azalma olduğu ve bu azalmanın izleme testinde de kalıcı olduğu saptanmıştır. Bu kapsamda pozitif psikoterapi temelli geliştirilen bu program travmatik yaşantıya sahip katılımcılara uygulanabilir ve yaygın kullanımı sağlanabilir.
Author: AZMİ ÇAĞLAR
Language: Turkish
Subfield: Clinical Psychology
Field: Psychology
Domain: Social Sciences
Open Access status: green
OpenAlex ID: W7219343774