Year: 2026
Type: article
Abstract: چکیده: سیانوباکترها بهعنوان میکروارگانیسمهای فتوسنتزکننده، نقش مهمی در حاصلخیزی خاک، تثبیت زیستی نیتروژن و پایداری سامانههای کشاورزی ایفا میکنند. در سالهای اخیر، استفاده از فناوریهای نوین، بهویژه فناوری هستهای، بهعنوان ابزاری کارآمد برای بهبود ویژگیهای فیزیولوژیک و بیوشیمیایی ریزجلبکها و سیانوباکترها مورد توجه قرار گرفته است. هدف از این پژوهش، بررسی اثر پرتودهی هستهای با دوزهای مختلف (10، 20، 50، 100، 500 و 1000 گری) بر نرخ رشد و محتوای رنگدانههای فتوسنتزی گونه نوستوک بود. کشت سیانوباکتر در محیط BG 11 و تحت شرایط کنترلشده آزمایشگاهی انجام شد و رشد نمونهها از طریق اندازهگیری جذب نوری در طول موج 750 نانومتر طی یک دوره 21 روزه بررسی گردید. سنجش کلروفیل آ و کاروتنوئیدها در مرحله لگاریتمی رشد (روز چهاردهم) و با روش استخراج استونی صورت پذیرفت. نتایج نشان داد که دوزهای پایین پرتودهی، بهویژه 10 و 20 گری، موجب افزایش معنیدار نرخ رشد زیستتوده و محتوای کلروفیل و کاروتنوئید نسبت به نمونه شاهد شدند، در حالیکه دوزهای بالا بهویژه 1000 گری اثر بازدارنده بر رشد و سیستم فتوسنتزی داشتند. بهطور کلی، این پژوهش نشان میدهد که پرتودهی کنترلشده میتواند بهعنوان ابزاری مؤثر برای بهینهسازی فعالیت فتوسنتزی و افزایش کارایی زیستی نوستوک در کاربردهای کشاورزی و زیستفناورانه مورد استفاده قرار گیرد.
Institutions: University of Zanjan, University of Tehran
Language: Persian
Field: Energy
Domain: Physical Sciences
SDG: Zero hunger
Open Access status: hybrid
OpenAlex ID: W7221632516
