Work

Managerial Machiavellianism and Visibility-based Control: a Conceptual Model of Compulsory Presence Pressure and Psychological Safety

Year: 2026
Type: article
Abstract: Bu çalışma, pandemi sonrası ofise dönüş ısrarını; liderlik kişiliği, kontrol ihtiyacı ve İK sistemlerinin ölçüm yetersizliği ile ilişkili bir örgütsel davranış sorunu olarak ele almakta ve kontrol kaybı korkusunu/yönetimsel paranoyayı doğrudan test edilen bir değişken değil, açıklayıcı psikolojik zemin olarak konumlandırarak Makyavelist liderliğin fiziksel kontrol yanılsaması aracılığıyla zorunlu fiziksel mevcudiyet baskısını nasıl üretebileceğini, bu baskının psikolojik güvenlik, bilişsel kaynak kaybı, iş tatmini ve örgütsel bağlılık üzerindeki olası etkilerini açıklayan bütünleşik bir model önermeyi amaçlamaktadır. Kavramsal model geliştirme yaklaşımıyla tasarlanan çalışmada, Makyavelizm, presenteeism (işte var olamama), psikolojik güvenlik, sosyal mübadele, kaynakların korunması, hibrit çalışma ve performans yönetimi literatürleri bütünleştirilerek test edilebilir önermeler geliştirilmiştir. Literatür sentezi, fiziksel görünürlüğün güvenilir bir performans göstergesi olmadığı halde, özellikle Makyavelist eğilimli ve belirsizliği tolere etmekte zorlanan liderlerde yönetimsel bir vekil göstergeye dönüşebileceğini; bunun çalışanlara örtük biçimde "sana güvenilmiyor" mesajı ileterek psikolojik güvenliği zayıflatabileceğini, ayrıca ulaşım, kesintili dikkat ve sürekli görünür olma çabası yoluyla bilişsel kaynakları tüketebileceğini göstermektedir. Çalışmanın özgün değeri, presenteeism'i yalnızca hastalık nedeniyle işe gelme davranışıyla sınırlı geleneksel anlamından çıkararak "zorunlu fiziksel mevcudiyet baskısı" kavramını önermesi ve bu baskıyı Makyavelist liderlik ile psikolojik güvenlik arasındaki olumsuz ilişkiye aracılık eden mekanizma olarak tanımlamasıdır; önerilen model ayrıca güç mesafesi, performans ölçüm olgunluğu ve işin yüz yüze etkileşim gerekliliğini düzenleyici koşullar olarak tartışmakta, İKY açısından ise mesai ve mekân kontrolünden çıktı, güven ve adalet temelli performans yönetimine geçişin önemini vurgulamaktadır.
Author: Kayış, Ali
Institution: Gedik University
Language: Turkish
Open Access status: hybrid
OpenAlex ID: W7223435053
FWCI:
Cites: 49
Cited by:
Related to: 10