Mental disorders caused by technology and the sanity of the perpetrator of a prohibited act
Year: 2026
Type: article
Abstract: Opracowanie przedstawia wpływ, jaki rozwój nowoczesnych technologii wywiera na powstawanie zaburzeń psychicznych, odnoszonych do problematyki poczytalności sprawcy czynu zabronionego. Omówiono w nim zarówno nowe, opisywane w literaturze, choć jeszcze niesklasyfikowane zaburzenia psychiczne indukowane technologicznie, jak i te, które zostały już ujęte w obowiązujących klasyfikacjach zdrowia – ICD-11 i DSM-5, czyli zaburzenia hazardowe i zaburzenia związane z grami internetowymi. W oparciu o zaprezentowane przypadki spraw karnych, w których tzw. cyberzaburzenia stanowiły istotną okoliczność rozpatrywaną przez sądy w kontekście niepoczytalności albo poczytalności w znacznym stopniu ograniczonej, sformułowano wnioski dotyczące możliwości uwzględnienia takich zaburzeń de lege lata jako przyczyn tych stanów. Podjęto w nim również próbę analizy problematyki uzależnienia sprawcy przestępstwa od nowoczesnych technologii, traktując ją jako zagadnienie komplementarne z perspektywy prawa karnego w stosunku do kwestii poczytalności. W konkluzji, opierając się na analizie przeprowadzonej metodą formalno-dogmatyczną, zaprezentowano również podejście perspektywiczne, ukazujące wybrane cyberzaburzenia, jako potencjalną genezę niepoczytalności, albo ograniczonej poczytalności. Celem opracowania jest ukazanie realnych zagrożeń, jakie dla zdrowia psychicznego niesie rozwój nowoczesnych technologii oraz problemów, które rodzą się w kontekście odpowiedzialności karnej. Ponadto zasygnalizowano potrzebę prowadzenia bieżącej, interdyscyplinarnej debaty naukowej, uzasadnionej zarówno dynamicznym rozwojem technologii, jak i rosnącą liczbą przypadków wskazujących na jej wpływ na stan psychiczny jednostki, także w kontekście prawnokarnym.
Source: Przegląd Prawa Medycznego.
DOI: 10.70537/ppm/213889
Author: Anna Golonka
Language: Polish
Subfield: Clinical Psychology
Field: Psychology
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7223672985