Empati Düzeylerine Göre Ortaokul Öğrencilerinin Açık Uçlu Sorulardaki Okuduğunu Anlama Performanslarının İncelenmesi
Year: 2026
Type: article
Study design: Observational Study
Abstract: Bu çalışmada ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin empati düzeylerine göre açık uçlu sorulardaki okuduğunu anlama performanslarının incelenmesi amaçlanmıştır. İlişkisel tarama desenindeki çalışma, 2025-2026 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde Sivas’taki üç ortaokulda öğrenim gören 176 beşinci sınıf öğrencisiyle yürütülmüştür. Veriler, KA-Sİ Empatik Eğilim Ölçeği-Çocuk Formu (Kaya ve Siyez, 2010) ve araştırmacılar tarafından geliştirilen açık uçlu okuduğunu anlama testiyle toplanmıştır. PIRLS ve NAEP çerçevelerindeki bilişsel süreçlere göre geliştirilen test maddelerine verilen yanıtlar dereceli puanlama anahtarıyla puanlanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, Welch Tek Yönlü ANOVA, Games-Howell post hoc testi ve duyarlılık analizi olarak bootstrap regresyon kullanılmıştır. Okuduğunu anlama puanları toplam empati, F(2, 99.07) = 8.74, p < .001, yaklaşık ηₚ²= .150; duygusal empati, F(2, 108.94) = 7.59, p = .001, yaklaşık ηₚ² = .122; ve bilişsel empati düzeylerine göre, F(2, 106.94) = 8.77, p < .001, yaklaşık ηₚ²= .141, anlamlı biçimde farklılaşmıştır. Duygusal empatide düşük grup orta ve yüksek gruplardan daha düşük performans gösterirken orta ve yüksek gruplar benzer performans göstermiştir. Bilişsel empatide ise yüksek grup düşük ve orta gruplardan daha yüksek performans göstermiştir. Empati düzeyi yükseldikçe tam doğru ve uzak doğru kategorilerindeki yanıtların daha sık görüldüğü gözlenmiştir. Bulgular, okuduğunu anlamanın değerlendirilmesinde bilişsel becerilerin yanı sıra empatiyle ilişkili duyuşsal ve sosyal bilişsel özelliklerin de dikkate alınabileceğine işaret etmektedir.
Source: Ana Dili Eğitimi Dergisi
Institution: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
Language: Turkish
Subfield: Developmental and Educational Psychology
Field: Psychology
Domain: Social Sciences
SDG: Quality education
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7223979787
