The experience of loss in parenting a child with a disability – selected theoretical perspectives
Year: 2026
Type: article
Abstract: Celem artykułu jest omówienie doświadczenia straty w rodzicielstwie dziecka z niepełnosprawnością w świetle wybranych perspektyw teoretycznych oraz wskazanie ich znaczenia dla rozumienia adaptacji rodziny. Artykuł ma charakter teoretyczny i opiera się na narracyjnym przeglądzie wybranej literatury dotyczącej emocjonalnych doświadczeń rodziców dzieci z niepełnosprawnością. Omówiono ujęcia teoretyczne oraz wyniki badań odnoszących się do poczucia straty, nawracającego smutku i procesu adaptacji. Przedstawiona analiza wskazuje, że doświadczenie straty może dotyczyć wcześniejszych wyobrażeń o rozwoju dziecka, własnym rodzicielstwie i przyszłości rodziny. Związane z nim emocje mogą powracać na różnych etapach życia dziecka, a ich przeżywanie nie musi wykluczać adaptacji, zaangażowania w rodzicielstwo ani satysfakcji z relacji z dzieckiem. Omawiane perspektywy pozwalają dostrzec złożoność tych doświadczeń, nie uzasadniają jednak przypisywania poczucia straty wszystkim rodzicom dzieci z niepełnosprawnością. Wskazano potrzebę rozpoznawania indywidualnych znaczeń nadawanych doświadczeniu rodzicielstwa oraz uwzględniania trudności i zasobów rodziny. Podkreślono znaczenie elastycznego wsparcia, dostępnego zarówno w okresie diagnozy, jak i na kolejnych etapach życia dziecka. Zaproponowano kierunki dalszych badań dotyczące zróżnicowania doświadczeń rodziców, współistnienia poczucia straty i dobrostanu oraz roli wsparcia w procesie adaptacji.
Source: Journal of Modern Science
DOI: 10.13166/jms/242050
Authors: Michał Szwemin, Jarosław Rola, Diana Aksamit
Language: Polish
Subfield: Clinical Psychology
Field: Psychology
Domain: Social Sciences
Open Access status: gold
Estimated APC paid: $183
OpenAlex ID: W7224105931