Artificial Intelligence, New Media, and Digital Surveillance within the Framework of Marcuse’s Technological Rationality
Year: 2026
Type: article
Abstract: Teknoloji yeni bir mantık biçimi olarak gündelik yaşamı etkilemektedir. Dijital kapitalizmde teknolojinin kültürel, iletişimsel ve sosyolojik alandaki dönüşümü ivme kazanmıştır. Bu dönüşümün lokomotifi yapay zekâ, yeni medya ve dijital gözetim teknolojileri olmuştur. Bu çalışma, Herbert Marcuse’nin teknolojik rasyonalite kavramından hareketle dijital kapitalizmin dönüşümünü analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın kapsamını Marcuse’nin teknolojik rasyonalitesi, yapay zekâ, yeni medya ve dijital gözetim teknolojileri oluşturmaktadır. Çalışma Marcuse’nin felsefesi ışığında temellendirilen nitel, eleştirel bir kuramsal araştırma yöntemine sahiptir. Çalışmanın temel sorunsalı, teknolojik rasyonalitenin dijital kapitalizmde nasıl yeniden tanımlanabileceğidir. Elde edilen kuramsal çıkarımlar yapay zekânın teknolojik mantık, yeni medyanın iletişimsel-kültürel mantık ve gözetim teknolojilerinin siyasal-toplumsal mantık olarak işlediğini göstermektedir. Çalışmanın en temel sonucu, teknolojik rasyonalitenin dijital kapitalizmde baskıcı ve bütünleştirici mantığını yeniden inşa ettiğini kanıtlamaktadır. Yeni teknolojik rasyonalite biçimlerinin tanımlandığı bu makalede, felsefi bir kavram dijital çalışmalar ve yeni medya alanlarıyla birleştirilerek alana katkı sağlanması hedeflenmektedir.
Author: Orçin, Gizem
Institution: Istanbul University
Language: Turkish
Subfield: Communication
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: bronze
OpenAlex ID: W7225135212
