Protective effects of regular exercise against cardiovascular side effects caused by oral contraceptive treatment : role of the vagus nerve
Year: 2025
Type: dissertation
Abstract: Amaç: Kombine oral kontraseptifler (KOK) en yaygın kullanılan aile planlaması yöntemi olmakla birlikte, uzun süreli KOK kullanımının hipotalamus hipofiz eksen (HPA) veya allopregnanolon düzeyi üzeriden stresi tetikleyerek kardiyovasküler ve kognitif fonksiyonları olumsuz etkilediği bildirilmektedir. Bu çalışmada düzenli yapılan egzersizin, KOK'lerin neden olduğu yan etkileri iyileştirme mekanizmasının incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Sprague Dawley dişi sıçanlar, kontrol, KOK, egzersiz, egzersiz+KOK gruplarına ayrıldı (n=8/ grup). 10 haftalık egzersiz (3 gün/ hafta) ve/ veya KOK (günlük) tedavileri uygulandı. Hafıza ve anksiyete benzeri davranış düzeyi değerlendirildi. Kalp hızı değişkenliği (Heart Rate Variability, HRV) ölçüldü ve ardından aortadan alınan halkalar izole organ banyosunda değerlendirildi. Kan serumu ve beyin dokusunda allopregnanolon ile kan serumunda ACTH düzeyi ELISA yöntemi ile ölçüldü. Kalp ve aortada α-7 nikotinik asetilkolin reseptörü (α7nAchR) yoğunluğu; beyin sapı ve hipokampüste nöron aktivasyonu histolojik yöntemle değerlendirildi. Bulgular: KOK grubunda anksiyete benzeri davranış ve hafıza skoru kötüleşirken, egzersiz uygulaması bu parametreleri anlamlı şekilde iyileştirdi. İstatiksel farka ulaşmadan, KOK kullanımı HRV skorunu düşürürken, egzersiz tedavisi bu parametreyi iyileştirdi. Aort düz kas gevşeme yanıtı tüm gruplarda benzerdi. Yalnızca serum allopregnanolon düzeyi egzersiz+KOK grubunda yüksek bulundu. Serum ACTH düzeyi yalnızca kontrol grubunda yüksek bulundu. KOK grubunda α7nAchR yoğunluğu azalırken, egzersiz tedavisi bu azalmayı tersine çevirdi. Sonuç: KOK tedavisi ile kötüleşen anksiyete benzeri davranış ve hafıza fonksiyonunu egzersizin vagal tonusu yalnızca periferik dokuda arttırarak iyileştirdiği görülmüştür.
Author: Altınoluk, Tülin
Institution: Marmara University
Language: Turkish
Subfield: Cardiology and Cardiovascular Medicine
Field: Medicine
Domain: Health Sciences
Keywords: combined oral contraceptives, regular exercise, vagus nerve, cardiovascular side effects, anxiety-like behavior, memory impairment, heart rate variability, alpha7 nicotinic acetylcholine receptor, allopregnanolone, ACTH, hypothalamic-pituitary-adrenal axis, aortic smooth muscle relaxation, hippocampus, hypothalamus, neuroprotection, female rats, depression-like behavior
Open Access status: green
OpenAlex ID: W7225447139
