Tevzi̇at Defterleri̇’ni̇n Osmanli Devleti̇’ni̇n Sosyal Ve İkti̇sadi̇ Hayatindaki̇ Yeri̇ Ve Önemi̇
Year: 2023
Type: article
Abstract: Tevziat Defterleri, III.Selim döneminden itibaren tutulmaya başlanan ve taşradaki ahalinin ödemesi gereken vergi kalemlerinin toplu olarak tespit edildiği defterlerdir.III.Selim, halktan toplanan vergilerin huzursuzluğa yol açması nedeniyle bir dizi önlem almıştır.Vergilerin kanunlara uygun şekilde toplanmasına dair fermanlar yayınlayan Padişah, toplanan vergilerin kontrolüne de özen göstermiştir.Böylelikle kanunlara aykırı olarak toplanan vergilerin tespit edilmesi amaçlanmış ve halktan haksız yere toplanan vergilerin önüne geçilmeye çalışılmıştır.Alınan önlemlere rağmen, vergi toplanmasında yaşanılan usulsüzlükler devam etmiştir.Özellikle vergi konusunda yerel idareciler merkezi otorite dışında keyfe keder ücretler almaya başlamışlardır.Kaftan Baha, Nal Baha, Peksimet Baha, Tavuk Baha vb.adlarla halktan sürekli olarak dolaylı vergiler alınmıştır.Tevziat Defterlerinin, Şer'iyye Sicillerinde bulunan "Tevzi Defterlerinden" farkı, mahalli yöneticilerin halktan keyfi olarak topladıkları vergilerin ortaya çıkarılmasıdır.Halktan kanunlara aykırı şekilde toplanan vergiler tespit edilerek, toplayanlardan tahsil edilmektedir.Tevzi Defterleri incelenerek toplanan haksız vergiler halka iade edilmektedir.Bu defterler yaygın olarak halkın ödemekle yükümlü olduğu bazı vergileri gösteren defterler olarak bilinmesine rağmen, ait olduğu dönemin siyasi ve sosyal yapısı hakkında da önemli bilgiler vermektedirler.Nitekim eşkıya hareketleri, yöneticilerin halktan fazla vergi almaları veya zalimce tavırlar sergilemesi gibi durumları bu defterlerdeki bilgilerden elde etmek mümkündür.
Source: NEAR EAST HISTORICAL REVIEW
Author: Emrah MARAL
Institution: Sinop University
Language: Turkish
Subfield: Sociology and Political Science
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: bronze
OpenAlex ID: W4386771981