Yerel Yöneti̇mlerde Bi̇r Planlama Model Öneri̇si̇ Olarak Yerel Yöneti̇mler Planlama Teşki̇lati (yypt)
Year: 2026
Type: article
Abstract: Türkiye’de planlı kalkınma anlayışı, 1960 yılında kurulan Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) ile kurumsallaşarak ülkenin ekonomik ve sosyal gelişimine yarım asır boyunca yön vermiştir. 1961 Anayasası ile güvence altına alınan bu yapı, sadece kalkınma hamlelerini korumakla kalmamış, aynı zamanda nitelikli bürokratlar yetiştiren bir “devlet hafızası” misyonu üstlenmiştir. Ancak 2000’li yıllarda yaşanan siyaset-bürokrasi kırılmaları sonucunda DPT’nin teknik rasyonelliği bir “direnç odağı” olarak algılanmış; kurum önce Bakanlığa devredilmiş, 2018’de ise Strateji ve Bütçe Başkanlığı’na dönüştürülmüştür. Bu süreçte kaybedilen kurumsal hafızanın ve planlama disiplininin eksikliği günümüzde daha derinden hissedilmektedir. Özellikle ülke nüfusunun büyük çoğunluğuna hizmet veren büyükşehirlerin imar, altyapı ve finansman sorunları, planlamanın ikincil bir konu olarak ele alınamayacağını göstermektedir. Anahtar Parti’nin YYPT hedefi, belediyeleri sadece çöp toplayan veya yol yapan birimler olmaktan çıkarıp, yerel kalkınmanın stratejik beyni haline getirmeyi amaçlaması çalışmanın temel çıkış noktasını oluşturmaktadır. Bu noktada çalışma, DPT’nin tecrübesini yerel düzeye taşıyacak Yerel Yönetimler Planlama Teşkilatı (YYPT) modelini önermektedir. Mevcut Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü’nün geniş yetki alanından beslenen bu yeni yapı; katılımcılığı önceliklendiren, yeni bir merkezileşme dalgasına yol açmadan idari bütünlüğü koruyan ve liyakatli personel eğitimini üstlenen bir model olarak kurgulanmaktadır. YYPT, yerel yönetimlerin ekonomik olarak güçlenmesini sağlayacak politikalar geliştirirken, teknik üstünlüğü yerel düzeyde yeniden inşa ederek Türk Kamu Yönetimi için rasyonel ve insan odaklı bir kalkınma hamlesi vaat etmektedir.
Author: Aysun Öcal
Institution: Aksaray University
Language: Turkish
Subfield: Geography, Planning and Development
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: bronze
OpenAlex ID: W7166329089