Year: 2026
Type: article
Abstract: Çalışma, 2025 yapımı Apple TV+ platformunda yayınlanan Pluribus dizisinde yapay zekâ düşüncesinin sibernetik bir alegori olarak nasıl temsil edildiğini incelemektedir. Dizi, bireysel bilincin kolektif bir zihin yapısı içinde çözülmesi, bilgi akışının merkezi bir düzenleyici ilkeye dönüşmesi ve insan öznesinin sistemsel bir bütünlük içinde yeniden tanımlanması üzerinden çağdaş yapay zekâ tartışmalarına eleştirel bir zemin sunmaktadır. Çalışmanın temel amacı, Pluribus’ta kurulan kolektif zihin yapısını bilimkurgu anlatısına ait fantastik bir öğenin ötesinde; geri besleme, kontrol, bilgi dolaşımı ve sistem düzenleme ilkeleriyle işleyen sibernetik bir model olarak değerlendirmektir. Bu doğrultuda çalışma, yorumlayıcı nitel araştırma yaklaşımı kapsamında kuramsal tematik anlatı çözümlemesine dayanmaktadır. Dizinin olay örgüsü, karakter konumları, sahne temsilleri ve anlatı içindeki dönüşüm noktaları; sibernetik kuram ve posthümanist düşünce ekseninde ele alınmaktadır. Analiz sürecinde özellikle kolektif bilinç, beden-zihin ilişkisi, bireyselliğin çözülmesi, sistemsel uyum ve bilişsel tekillik temaları üzerinde durulmaktadır. Çalışma, Pluribus’un yapay zekâyı teknolojik bir tehdit ya da araç olarak değil insanın bilinç, beden, özgürlük ve özne olma hâlini yeniden tartışmaya açan kavramsal bir anlatı alanı olarak kurduğunu ileri sürmektedir. Böylelikle dizi, yapay zekâ çağında insan-sonrası varoluşun sınırlarını görünür kılan sibernetik bir alegori olarak değerlendirilmektedir.
Authors: TÜRKER TATLI, Eylül Ezgi, TATLI, Kusay
Language: Turkish
Subfield: History and Philosophy of Science
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: hybrid
OpenAlex ID: W7172105437