Lise Öğrencilerinin Problem Çözme Becerilerinde Hesaplamalı ve Eleştirel Düşünmenin Yordayıcı Rolünün İncelenmesi
Year: 2026
Type: article
Study design: Observational Study
Abstract: Bu araştırma, lise öğrencilerinin problem çözme becerilerindeki hesaplamalı ve eleştirel düşünmenin yordayıcı rolünü incelemek amacıyla yapılmıştır. Nicel verilere dayalı ilişkisel tarama modelinin kullanıldığı araştırmada korelasyon ile karşılaştırma türleri bir arada değerlendirilmiştir. Bu araştırmadaki çalışma grubu olasılık dışı örnekleme türlerinden amaçlı örnekleme ile belirlenmiştir. Bu çalışma grubunu, 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Ankara’nın merkez ilçelerindeki (Çankaya, Etimesgut, Yenimahalle) dört farklı lise türünde öğrenim gören 409 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada “Kişisel Bilgi Formu, Problem Çözme Envanteri, Bilgi İşlemsel Düşünme Öz Yeterlik Ölçeği ve Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği” kullanılmıştır. Salgın nedeniyle veriler dijital ortamda toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda, tüm değişkenler -hesaplamalı düşünme, eleştirel düşünme, problem çözme- arasında birbirleri ile pozitif, orta düzey ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Hesaplamalı ve eleştirel düşünme değişkenleri birlikte modele girdiğinde öğrencilerin problem çözmeyi eleştirel düşünme düzeylerinin anlamlı olarak yordadığı, hesaplamalı düşünme düzeylerinin problem çözmeyi anlamlı olarak yordamadığı görülmüştür. Lise öğrencilerinin hesaplamalı ve eleştirel düşünme düzeylerine göre problem çözme toplam puanları, istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlar hesaplamalı ve eleştirel düşünmenin problem çözme becerilerini destekleyen önemli bir beceri olduğunu göstermektedir. Lise öğrencilerinin hesaplamalı, eleştirel ve problem çözme becerilerinin geliştirilmesine yönelik gelecekteki araştırmalarda, uygulamalı öğretim yöntemleri, dijital araçların entegrasyonu ve bütüncül değerlendirme yaklaşımlarının dikkate alınması önerilmektedir.
Authors: Yildiz Kanli, İbrahim Kısaç
Institutions: Mi̇lli̇ Eği̇ti̇m Bakanliği, Pamukkale University
Language: Turkish
Subfield: Applied Psychology
Field: Psychology
Domain: Social Sciences
SDG: Quality education
Open Access status: bronze
OpenAlex ID: W7204106563