Work

Türkiye’de Vergi Yükünün Marjinal Tüketim Eğilimi Üzerindeki Etkisi

Year: 2026
Type: article
Abstract: Bu çalışmada Türkiye’de vergi yükünün marjinal tüketim eğilimi (MPC) üzerindeki etkisi, 1992–2024 dönemine ait yıllık veriler kullanılarak ARDL tabanlı hata düzeltme modeli (ECM) çerçevesinde analiz edilmiştir. Öncelikle MPC, hanehalkı nihai tüketim harcamaları ile GSYH arasındaki yıllık değişimler üzerinden hesaplanmış; yardımcı regresyon bulguları MPC’nin örneklem ortalaması için yaklaşık 0,64 düzeyinde olduğunu göstermiştir. Ardından MPC’nin, vergi yükü ile vergi kompozisyonu (dolaylı ve dolaysız vergi gelirleri) ve politika faiz oranına verdiği kısa ve uzun dönem tepkileri incelenmiştir. Elde edilen bulgular, uzun dönemde vergi yükü ile dolaylı ve dolaysız vergilerin MPC üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin bulunmadığını; buna karşılık politika faiz oranının uzun dönemde pozitif ve anlamlı bir etki sergilediğini göstermektedir. Kısa dönemde ise özellikle dolaysız vergilerin MPC üzerinde güçlü ve kalıcı biçimde negatif etkiler ürettiği, vergi yükü artışlarının ise gecikmeli olarak tüketim eğilimini baskıladığı tespit edilmiştir. Sonuçlar, vergi politikalarının tüketim davranışları üzerindeki etkilerinin zaman ufkuna göre farklılaştığını ve politika tasarımında gecikmeli dinamiklerin dikkate alınması gerektiğini göstermektedir.
Language: Turkish
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7204468276
FWCI:
Cites: 18
Cited by:
Related to: 10