Geometrıc Absolutısm In Renaıssance Typography: A Callıgraphıc Analytıcal Perspectıve On Luca Pacıolı's De Dıvına Proportıone
Year: 2026
Type: article
Abstract: Rönesans tipografisinin geometrik temellerini atan metinlerin başında gelen Luca Pacioli'nin 1509 tarihli De Divina Proportione adlı eseri, dönemin evrensel uyum ve matematiksel mükemmellik arayışını harf formu üzerinden sistematikleştirir. Peki bu geometrik mutlakiyet, kaligrafinin dinamik doğasıyla nasıl bir ilişki kurar? Bu sorudan hareket eden makale, Pacioli'nin pergel ve cetvel disiplinine dayalı "geometrik mutlakiyet" anlayışını, bir Latin kaligrafi sanatçısının analitik ve uygulamalı perspektifinden yeniden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yaklaşımına dayalı Sanat-Temelli Araştırma (Arts-Based Research) deseniyle yürütülen çalışmada, literatürde çoğunlukla sanat tarihi veya grafik tasarım bağlamında ele alınan Pacioli alfabesi, kaligrafik icranın dinamik doğası (ductus) ile geometrik formun statik kurgusu arasındaki gerilim üzerinden analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında, Pacioli'nin idealize ettiği harf formları geleneksel kaligrafi teknikleri kullanılarak manuel olarak yeniden üretilmiş; çalışma, Pacioli'nin 23 büyük harfinden "A" ve "O" harfleriyle sınırlandırılmıştır. Kalemin açısı, yüzey üzerindeki devinimi ve mürekkep akışının geometrik kafes sistemleri ile kurduğu ilişkide ortaya çıkan ontolojik uyumsuzluklar değerlendirilmiştir. Çalışmanın bulguları, matematiksel oranlara dayalı harf anatomisinin kaligrafik pratikte optik denge, bedensel sezgi ve insani hata payı ile nasıl yeniden yorumlandığını ortaya koymaktadır. Bu makale, Rönesans tipografisinde rasyonelleşme sürecinin kaligrafik gelenekten bir kopuş değil, aksine iki disiplin arasında gelişen sofistike bir entegrasyon biçimi olduğunu savunmaktadır
Author: Serdar Kipdemir
Language: Turkish
Subfield: Visual Arts and Performing Arts
Field: Arts and Humanities
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7204622262