Year: 2026
Type: article
Abstract: Bu çalışma, Türkiye ekonomisinde yaşanan iktisadi belirsizliklerin enflasyon beklentileri üzerindeki etkisini, 2015:M01 - 2024:M12 dönemini kapsayan verilerle Yapısal Vektör Otoregresyon (SVAR) yöntemi kullanarak ampirik olarak analiz etmektedir. Belirsizlikler, Kilic ve Ballı (2024) tarafından önerilen “Ekonomik Ülkeye Özgü Belirsizlik Endeksi” verisi ile temsil edilmiştir. Belirsizlik şoklarının enflasyon beklentileri üzerindeki teorik yönünün belirsiz olması nedeniyle, net etkinin yönünü belirlemek için ülkeye özgü ampirik kanıtlar büyük önem taşımaktadır. Temel spesifikasyonda piyasa katılımcılarına ait enflasyon beklentileri kullanılırken; hanehalkı ve reel sektör enflasyon beklentileri de karşılaştırmalı bir değerlendirme sunmak amacıyla analize dahil edilmiştir. Değişkenler arası dinamik etkileşimlerin literatürle uyumlu ortogonal tanımlama varsayımlarıyla belirlendiği bu çalışmada, piyasa katılımcılarının enflasyon beklentilerinin pozitif bir belirsizlik şoku sonucu arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuç, bir belirsizlik şoku sonrasında ortaya çıkan arz yönlü etkilerin baskınlığını vurgulamaktadır. Ayrıca, reel sektör firmaları ile hanehalklarının enflasyon beklentileri bir belirsizlik şoku sonrasında önemli ölçüde ayrışmaktadır. Bu farklılık, hanehalklarının tüketim kanalına karşı daha hassas olmalarına, firmaların ise üretim ve maliyet kanallarına daha fazla odaklanmalarına dayandırılabilir. Ek olarak, pozitif bir belirsizlik şoku sanayi üretiminde istatistiki olarak anlamlı bir daralmaya yol açmaktadır. Bu bulgu, arz yönlü “yatırım gecikmeleri” ve talep yönlü “ihtiyati tasarruf” kanallarıyla tutarlıdır. Son olarak, pozitif bir belirsizlik şokunun para politikası üzerindeki etkisi istatistiki olarak anlamsız bulunmuştur.
Author: Oğuz Tümtürk
Institution: Ordu University
Language: Turkish
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7204758220