From Tradition To Digital Transformation In The Iranian Publishing Industry: An Analysis Of Cultural Opportunities And Threats Based On SWOT Analysis
Year: 2026
Type: article
Abstract: ین پژوهش با هدف تحلیل فرصت‌ها و تهدیدهای فرهنگی ناشی از گذار صنعت نشر ایران از الگوی سنتی به دیجیتال و شناسایی مؤلفه‌های اثرگذار بر این فرایند برپایۀ تحلیل SWOT انجام شده است. تحقیق از نظر هدف بنیادی و از نظر رویکرد کیفی است که با روش توصیفی-تحلیلی و بهره‌گیری از تحلیل محتوای کیفی انجام شد. داده‌ها از طریق بررسی ۲۰ مطالعۀ منتخب داخلی و خارجی در حوزۀ صنعت نشر، تحول دیجیتال، نشر الکترونیک و فناوری‌های نُوین گردآوری و پس از کدگذاری و استخراج مضامین، در چارچوب ماتریس SWOT سازمان‌دهی شد. به‌منظور افزایش اعتبار یافته‌ها، مؤلفه‌های استخراج‌شده با استفاده از دیدگاه خبرگان حوزۀ نشر مورد بازبینی و اصلاح قرار گرفت. یافته‌ها نشان داد که گذار دیجیتال صنعت نشر ایران فرایندی چندبُعدی است که تحت‌تأثیر تعامل میان ظرفیت‌های فرهنگی و انسانی، محدودیت‌های ساختاری، فرصت‌های فناورانه و فشارهای محیطی شکل می‌گیرد. نتایج تحلیل نشان داد که سرمایۀ انسانی متخصص، جایگاه فرهنگی کتاب، تنوع محتوایی و تجربه‌های اولیۀ نشر دیجیتال از مهم‌ترین نقاط قوت، و ضعف مدیریت حرفه‌ای، ناکارآمدی نظام توزیع، محدودیت مهارت‌های فناورانه و چالش‌های اقتصادی و حقوقی از مهم‌ترین نقاط ضعف صنعت نشر هستند. همچنین، توسعۀ نشر الکترونیک، هوش‌مصنوعی، پلتفرم‌های دیجیتال و مدل‌های نُوین کسب‌وکار به‌عنوان فرصت‌های اصلی و کاهش قدرت خرید، رقابت رسانه‌های جایگزین، نقض مالکیت فکری و ناپایداری سیاست‌گذاری به‌عنوان تهدیدهای اساسی شناسایی شدند. درنتیجه، آیندۀ صنعت نشر ایران در گرو حذف الگوی سنتی نیست، بلکه در شکل‌گیری یک الگوی ترکیبی چاپی-دیجیتال قرار دارد که در آن فناوری‌های نُوین در کنار اصلاح ساختارهای مدیریتی، نهادی و فرهنگی، زمینۀ ارتقای نقش و پایداری صنعت نشر را فراهم می‌کنند.
Authors: Akram Merikhnejad Asl, Soroush Fathi, Zahra Zare
Institution: Islamic Azad University, Tehran
Language: Persian
Subfield: Computer Networks and Communications
Field: Computer Science
Domain: Physical Sciences
Open Access status: hybrid
OpenAlex ID: W7207828498
FWCI:
Cites:
Cited by:
Related to: