İş sağlığı ve güvenliği öğrencilerinin yapay zekâ okuryazarlığı, kabulü ve tutumları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Year: 2026
Type: article
Study design: Observational Study
Abstract: Bu araştırmada iş sağlığı ve güvenliği (İSG) programlarında öğrenim gören öğrencilerin yapay zekâ okuryazarlığı, yapay zekâ kabulü ve yapay zekâya yönelik tutumları arasındaki ilişkiler ile bu değişkenlerin çeşitli demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırma, çok merkezli ve kesitsel nitelikteki ilişkisel tarama modeliyle desenlenmiştir. Veriler, Türkiye’de bulunan üç devlet üniversitesinde ön lisans, lisans ve yüksek lisans düzeyinde öğrenim gören İSG öğrencilerinden çevrim içi form aracılığıyla toplanmıştır. Başlangıçta ulaşılan 253 yanıt, bir kontrol maddesi ve düz çizgi ölçütleri kullanılarak temizlenmiş; 29 kayıt dışlanmış ve analizler N=224 katılımcı üzerinden yürütülmüştür. Veriler Yapay Zekâ Okuryazarlığı Ölçeği, Yapay Zekâ Kabul Ölçeği Kısa Formu ve Yapay Zekâya Yönelik Genel Tutum Ölçeği ile elde edilmiş; çözümlemede betimsel istatistikler, bağımsız örneklem t-testi, Kruskal-Wallis H testi ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular; cinsiyet, yapay zekâ eğitimi alma durumu, çalışma durumu, yaş ve genel not ortalamasına göre ölçek puanlarının anlamlı biçimde farklılaşmadığını göstermiştir. Buna karşılık yapay zekâ araçlarını kullanım sıklığına göre olumlu kabul (H=50,28, p<0,001, ε²=0,21) ve genel tutum (H=29,74, p<0,001, ε²=0,12) puanları anlamlı biçimde farklılaşmış; yapay zekâyı hiç kullanmadığını belirten öğrencilerin puanları kullananlara kıyasla daha düşük bulunmuştur. Ayrıca yapay zekâ okuryazarlığı ile olumlu kabul (r=0,59) ve olumlu tutum (r=0,63) arasında pozitif yönde, orta-yüksek düzeyde anlamlı ilişkiler belirlenmiştir. Bulgular, yapay zekâ ile etkileşim düzeyinin olumlu kabul ve tutumla birlikte değişim gösterdiğini düşündürmektedir. Ancak desen kesitsel olduğundan bu ilişkiler nedensel biçimde yorumlanamaz; üç üniversiteden elde edilen ve kolayda seçilmiş örneklem, bulguların bütün İSG öğrencilerine genellenmesini sınırlandırmaktadır.
DOI: 10.70736/ijoess.2512
Author: Ahmet Yurtçu
Institution: Amasya Üniversitesi
Language: Turkish
Subfield: Education
Field: Social Sciences
Domain: Social Sciences
Open Access status: diamond
OpenAlex ID: W7214802496